Jakie sprawozdania z ochrony środowiska są wymagane w firmie?

Sprawozdania z ochrony środowiska są w Polsce obowiązkowe dla wielu firm i innych podmiotów i obejmują trzy główne obszary: raport KOBiZE o emisjach do powietrza, sprawozdanie do marszałka województwa dotyczące opłat za korzystanie ze środowiska oraz sprawozdania BDO w zakresie odpadów i wprowadzanych produktów [1][2][3]. Kluczowe terminy to koniec lutego dla KOBiZE, 15 marca dla BDO oraz 31 marca dla sprawozdania do marszałka, przy progach opłat 100 zł dla obowiązku sprawozdania i 800 zł dla obowiązku wniesienia opłaty [3][4][5][6].

Czym są sprawozdania z ochrony środowiska i kogo dotyczą?

Sprawozdawczość środowiskowa to system raportów wymaganych od przedsiębiorców oraz innych podmiotów korzystających ze środowiska i obejmuje emisje gazów i pyłów do powietrza, pobór wody, wytwarzanie odpadów oraz wprowadzanie produktów i korzystanie z infrastruktury środowiskowej, z obowiązkami wynikającymi m.in. z ustawy o odpadach z 14 grudnia 2012 r. oraz z rozporządzenia Ministra Klimatu z 24 września 2020 r. [1][4][5]. Obowiązek dotyczy osób fizycznych prowadzących działalność, spółek, przedsiębiorców zagranicznych, rolników oraz podmiotów wprowadzających odpady lub produkty na rynek [2][4][5].

Jakie główne sprawozdania środowiskowe są wymagane?

Fundamentem systemu są trzy rodzaje sprawozdań. Po pierwsze raport KOBiZE obejmujący emisje gazów i pyłów do powietrza i stanowiący podstawę do dalszych rozliczeń środowiskowych [1][3][5]. Po drugie sprawozdanie o opłatach za korzystanie ze środowiska składane do marszałka województwa wraz z wyliczeniem należności, gdy próg opłaty przekracza wymagane wartości [3][4]. Po trzecie sprawozdania BDO dotyczące odpadów oraz produktów wprowadzanych na rynek, w tym m.in. sprzętu, pojazdów czy baterii [2][3][5].

Kto musi raportować do KOBiZE?

Obowiązek dotyczy zakładów i instalacji emitujących substancje do powietrza, w tym źródeł grzewczych i chłodniczych o mocy powyżej 1 MW, a także podmiotów, których działalność generuje istotne emisje w transporcie czy na placach budów [1][3][5]. Zakres obejmuje również łańcuchy dostaw związane z substancjami zubożającymi warstwę ozonową oraz fluorowanymi gazami cieplarnianymi, jeśli powodują one emisje do powietrza [1][6].

Co obejmują sprawozdania BDO i kogo dotyczą?

BDO gromadzi dane o odpadach oraz o wprowadzanych na rynek produktach, w tym takich jak sprzęt elektryczny czy baterie, a sprawozdania w tym systemie składają podmioty wprowadzające określone produkty, pojazdy i wyposażenie objęte obowiązkami ewidencyjnymi i sprawozdawczymi [2][3]. Raportowanie w BDO jest częścią szerszego łańcucha ewidencji odpadów i produktów i jest w pełni realizowane elektronicznie [5].

Kiedy składa się poszczególne sprawozdania i opłaty?

Terminy są ściśle określone. Raport do KOBiZE składa się do końca lutego roku następnego, co oznacza że za rok 2023 termin przypadał 29 lutego 2024 [3][5]. Sprawozdania w BDO składa się do 15 marca roku następnego [3][5]. Sprawozdanie do marszałka województwa wraz z rozliczeniem opłat za korzystanie ze środowiska należy złożyć do 31 marca roku następnego [4][6].

Jakie są zwolnienia i progi opłat?

Z obowiązku sprawozdawczego mogą być zwolnione podmioty bez emisji albo działające poniżej progów zanieczyszczeń oraz te, które korzystają wyłącznie z publicznych sieci wodno kanalizacyjnych, o ile nie występują inne podstawy do raportowania [1][3]. Jeżeli wyliczona opłata za korzystanie ze środowiska za dany rok nie przekracza 800 zł, nie wnosi się opłaty, natomiast przekroczenie progu 100 zł powoduje obowiązek złożenia sprawozdania, nawet jeśli opłata nie podlega wpłacie [3].

Gdzie i jak zarejestrować się oraz złożyć raporty?

Przed pierwszym złożeniem raportów wymagana jest rejestracja w KOBiZE i rejestracja w BDO, a całość obsługiwanych procesów realizuje się elektronicznie z wykorzystaniem profilu zaufanego ePUAP [3][5]. Po rejestracji prowadzi się ewidencję emisji i odpadów, przygotowuje zebrane dane do raportów, składa sprawozdania do właściwych systemów i organów, a następnie dokonuje rozliczeń wynikających z wyliczonych należności [1][3][4].

Na czym polega kompletna ścieżka przygotowania sprawozdawczości?

Proces obejmuje pięć kroków. Najpierw identyfikację obowiązków i rejestrację w wymaganych rejestrach. Następnie bieżącą ewidencję emisji i odpadów w układzie wymaganym przez systemy. Kolejno sporządzenie rocznych zestawień. Potem przekazanie raportów do KOBiZE, BDO i marszałka. Na końcu rozliczenie należnych opłat na podstawie złożonych danych [1][3][4].

Jakie dane należy gromadzić do sprawozdań?

Niezbędne są dane identyfikacyjne podmiotu oraz szczegółowe informacje o wielkości i strukturze oddziaływań na środowisko, w tym emisje gazów i pyłów, pobór wody, masy wytwarzanych odpadów i wprowadzanych opakowań, a także parametry instalacji, w szczególności źródeł o mocy ponad 1 MW oraz urządzeń chłodniczych i klimatyzacyjnych objętych raportowaniem [1][2][5]. Spójność tych danych jest kluczowa, ponieważ raport KOBiZE stanowi podstawę do wyliczenia opłat przekazywanych marszałkowi [1][3].

Dlaczego raport KOBiZE jest kluczowy dla rozliczeń?

Dane o emisjach raportowane do KOBiZE są wykorzystywane przy kalkulacji opłat za korzystanie ze środowiska składanych do marszałka, dlatego kompletność i poprawność raportu KOBiZE bezpośrednio wpływa na prawidłowe rozliczenia roczne [1][3].

Czy obowiązek dotyczy różnych form działalności?

Zakres podmiotowy jest szeroki i obejmuje osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, spółki prawa handlowego, przedsiębiorców zagranicznych, rolników oraz podmioty wprowadzające produkty lub odpady, o ile spełnione są przesłanki ustawowe do raportowania w danym obszarze [2][4][5].

Jakie sankcje grożą za niewywiązanie się z obowiązków?

Brak wymaganych sprawozdań lub opóźnienia mogą skutkować naliczeniem odsetek oraz nałożeniem kar grzywny zgodnie z właściwymi przepisami, co zwiększa ryzyko finansowe i regulacyjne dla podmiotu [2].

Podsumowanie

Firmy i inne podmioty objęte obowiązkami środowiskowymi muszą przygotować i złożyć trzy kluczowe sprawozdania z ochrony środowiska, tj. raport KOBiZE, sprawozdania BDO oraz sprawozdanie do marszałka województwa z rozliczeniem opłat za korzystanie ze środowiska, z zachowaniem terminów do końca lutego, 15 marca i 31 marca [1][3][4][5][6]. Zakres obowiązków zależy od profilu działalności i poziomu oddziaływania na środowisko, z przewidzianymi zwolnieniami i progami opłat 100 zł i 800 zł [1][3]. Elektroniczna rejestracja oraz spójna ewidencja są niezbędne do prawidłowego raportowania i uniknięcia sankcji [3][5].

Źródła:

• [1] https://doradcy365.pl/raporty-srodowiskowe-w-2025-roku-obowiazki-przedsiebiorcow-w-polsce/
• [2] https://moorepolska.pl/podmioty-zobowiazane-do-skladania-sprawozdan-srodowiskowych/
• [3] https://pm.org.pl/sprawozdanie-srodowiskowe-sprawdz-czy-sa-obowiazkowe-dla-twojej-firmy/
• [4] https://ekocykl.pl/outsourcing-srodowiskowy/sprawozdania-z-ochrony-srodowiska/sprawozdanie-oplaty-za-korzystanie-ze-srodowiska/
• [5] https://grantthornton.pl/publikacja/sprawozdawczosc-srodowiskowa-o-czym-nalezy-pamietac/
• [6] https://interzero.pl/blog/sprawozdanie-za-korzystanie-ze-srodowiska/